Lipödem kilo verince geçer mi? Kilo ve lipödem ilişkisi
Lipödem kilo verince geçmez, çünkü lipödemli yağ dokusu diyete kısmen dirençlidir. Yine de kilo vermek önemlidir. Eşlik eden fazla kiloyu azaltır, şikâyetlerin artmasını önlemeye yardım eder ve genel sağlığı korur. Küçük çalışmalarda kilo kaybıyla birlikte ağrıda ve bacak hacminde azalma bildirildi. Lipödem kilodan olmaz, ama kilo artışı şikâyetleri ağırlaştırabilir.
Lipödem tanısı alan kadınların sorduğu ilk sorulardan biri şudur: lipödem kilo verince geçer mi? Bu soruya verilen yanlış cevaplar ya sonu gelmeyen diyetlere ya da tümüyle vazgeçmeye yol açar. Bu sayfada kilo ile lipödem arasındaki ilişkiyi bilinenler ışığında anlatıyoruz.
Lipödem kilo verince geçer mi?
Geçmez. Lipödemli yağ dokusu diyete kısmen dirençlidir ve kilo verildiğinde bacaklardaki orantısızlık çoğu zaman sürer [1]. Diyet bu dokuyu tümüyle gidermez.
Bu, kilo vermenin önemsiz olduğu anlamına gelmez. Lipödeme sık eşlik eden fazla kilo ve obezite şikâyetleri artırabilir. Obezite eşlik ediyorsa önce onun tedavisi önerilir [2].
Lipödem kilodan mı olur?
Hayır. Lipödem neredeyse yalnız kadınlarda görülür ve çoğu zaman ergenlik, gebelik ya da menopoz gibi hormon dönemlerinde başlar veya artar [1]. Gelişiminde kalıtımın da rol oynadığı düşünülür. Normal kilodaki kadınlarda da lipödem görülebilir.
Lipödem kilodan olmasa da kilo artışı tabloyu ağırlaştırabilir. Bu yüzden yeni kilo alımını önlemek, beslenmenin temel hedeflerinden biridir.
Lipödem ile obezite arasındaki fark nedir?
İkisi aynı kişide birlikte bulunabildiği için sık karıştırılır. Ayırt etmek hekimin işidir, aşağıdaki tablo yalnız genel bir fikir verir.
| Özellik | Lipödem | Obezite |
|---|---|---|
| Yağın dağılımı | Kol ve bacaklarda, gövdeye göre orantısız, iki tarafta benzer | Vücudun geneline, sık olarak karın ve gövdeye |
| El ve ayaklar | Genellikle etkilenmez | Etkilenebilir |
| Ağrı ve hassasiyet | Dokunmayla ağrı ve kolay morarma sık | Genellikle belirgin değil |
| Diyete yanıt | Bacaklarda sınırlı | Vücudun genelinde |
| Kimlerde görülür | Neredeyse yalnız kadınlarda | Kadın ve erkeklerde |
Boya göre kiloyu gösteren vücut kitle indeksi, yağın nerede biriktiğini göstermez. Lipödemli bir kadında bu sayı tek başına yanıltıcı olabilir.
Kilo vermek neyi değiştirir?
Küçük bir çalışmada düşük karbonhidratlı bir diyetle kilo, bel ve bacak hacmi ile ağrı puanında azalma bildirildi [3]. Akdeniz tipi bir diyetle yapılan başka bir çalışmada kilo ve yağ kütlesi azaldı [4]. Bu çalışmalar küçük ve kısa sürelidir, sonuçlar herkes için genellenemez.
Gövdeden giden kilo eklemlerdeki yükü azaltır, hareketi kolaylaştırır ve kalp-damar sağlığını korur. Bazı kadınlar gün sonu ağırlık hissinde de azalma fark eder.
Kilo vermek neyi değiştirmez?
Bacaklardaki lipödem dokusu kilo kaybına sınırlı yanıt verir. Kilo verdikçe gövde ile bacaklar arasındaki fark bir süre daha belirgin görünebilir. Bu durum hayal kırıklığı yaratabilir, ama diyetin boşa gittiğini göstermez.
Ağrı, şişlik ve hacim için hekimin önereceği diğer yöntemler kilo yönetiminin yanında yer alır. Kilo neden beklendiği gibi gitmiyor sorusunu lipödem kilo vermeyi engeller mi yazısında ayrıntılı ele aldık.
Hangi dönemlerde kiloya daha çok dikkat etmeliyim?
Lipödem şikâyetleri hormon dönemlerinde artabildiği için bu dönemlerde kilo alımını sınırlamak önemlidir. Gebelikte kilo artışı doğal ve gereklidir, takibini kadın doğum hekiminiz yapar. Menopozda ise enerji ihtiyacı azalır ve yağ dağılımı değişir.
Bu dönem için hazırladığımız öneriler menopozda lipödem diyeti sayfasında.
Gerçekçi bir beklenti nasıl kurulur?
Hedefi bacak ölçüsü üzerine kurmak çoğu zaman hayal kırıklığıyla biter. Varsa fazla kiloyu azaltmak, yeni kilo alımını önlemek ve gündelik konforu artırmak daha ulaşılabilir hedeflerdir. İlerlemeyi tartıyla birlikte bel ölçüsü, ağrı puanı ve enerji düzeyiyle izlemek bu hedefleri görünür kılar.
Sürdürülebilir bir düzen için lipödemde Akdeniz diyeti iyi bir başlangıç çerçevesi sunar. Kendi sağlık durumunuza göre kurulan bir plan için kişiye özel lipödem diyeti sayfasına bakabilirsiniz.
Kiloyu korumak neden önemli?
Verilen kiloyu korumak çoğu zaman vermekten daha zordur. Sıkı bir diyetle kısa sürede çok kilo verip ardından eski düzene dönmek, kısa sürede kilonun geri gelmesine yol açar.
Bu yüzden yavaş ama sürdürülebilir bir hız seçmek önemlidir. Kilo verme dönemi bittiğinde öğün düzeni ve tabak yapısı aynı kalır, yalnız porsiyonlar ihtiyaca göre ayarlanır.
Ailemde lipödem var, kilo alırsam bende de olur mu?
Lipödemde kalıtımın rol oynadığı düşünülür, ama kilo almak tek başına lipödeme neden olmaz [1]. Annenizde ya da kız kardeşinizde lipödem varsa ve sizde de bacaklarda ağrılı, orantısız bir artış varsa hekime başvurmak tanıyı netleştirir.
Kilo vermek için aç kalmalı mıyım?
Hayır. Çok düşük kalorili ve aç bırakan diyetler lipödemde önerilmez [2]. Bu diyetler kas kaybına, yorgunluğa ve bırakıldığında hızlı kilo alımına yol açabilir. Lipödemli kadınlarda yeme bozukluğu riskinin yüksek olabileceği de unutulmamalıdır.
Kaynaklar
- Kruppa P ve ark. Lipödem: patogenez, tanı ve tedavi seçenekleri. Dtsch Arztebl Int 2020 — lipödemin genel tanımı, hormon dönemleriyle ilişkisi, dokunun diyete kısmen dirençli olduğu
- Faerber G ve ark. S2k guideline lipedema. JDDG 2024 — eşlik eden obezitenin tedavisi, aç bırakan diyetlerin önerilmemesi
- Jeziorek M ve ark. LCHF diyetinin beden bileşimi, bacak hacmi ve ağrıya etkisi. J Obes 2023 — düşük karbonhidratlı diyetle kilo, bacak hacmi ve ağrıda azalma
- Di Renzo L ve ark. Değiştirilmiş Akdeniz diyetinin lipödemde beden bileşimine etkisi. Nutrients 2021 — Akdeniz tipi diyetle kilo ve yağ kütlesinde azalma
